روزنامه آسیا-پیشنهاد اخیر اروپا به کانادا درباره تبدیل شدن این کشور به «عضو وابسته» اتحادیه اروپا، ابهاماتی را درباره امکان تحقق آن ایجاد کرده است؛ پیشنهادی که حتی اگر یک شعار سیاسی نباشد، یک مدل اقتصادی را تکرار خواهد کرد. اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا به تازگی به کانادا پیشنهاد داد که کشورش می‌تواند به عضو وابسته اتحادیه اروپا تبدیل شود.با این حال، وی توضیح نداد که این «عضویت وابسته» در عمل و به طور دقیق چگونه شکل خواهد گرفت.

تارنمای اروپایی پولیتیکو در گزارشی پیشنهاد رئیس کمیسیون اروپا به کانادا را بی سابقه توصیف و این سوال را مطرح کرد که آیا این پیشنهاد عملی خواهد بود یا خیر؟ این رسانه نوشت: «فون در لاین در جریان سخنرانی سالانه خود در سال ۲۰۲۶، با پیشنهاد خود مبنی بر این که می‌خواهد کانادا را به عنوان عضو وابسته اتحادیه اروپا ببیند، بروکسل و جهان را شگفت‌زده کرد.»

روبرتا متسولا رئیس پارلمان اروپا و عضو حزب راست میانه فون در لاین از کشور مالت از این پیشنهاد استقبال کرد و پیشنهاد داد که استرالیا و نیوزیلند ـ که مانند مالت و کانادا، کشورهای مشترک‌المنافع هستند ـ نیز می‌توانند نامزد عضویت وابسته اتحادیه اروپا باشند که هنوز تعریف نشده است. این پیشنهاد بالقوه جذاب است، اما در خارج از محافل سیاسی اتحادیه اروپا، تحقق آن نه ساده است و نه به خوبی درک می ‌شود. در حال حاضر، این پیشنهاد فقط یک شعار سیاسی است.

نزدیک‌ترین مدل موجود، «منطقه اقتصادی اروپا» است که نروژ، ایسلند و لیختن‌اشتاینِ کوچک در آن مشارکت دارند تا از این طریق به بازار واحد و فضای مقرراتی اروپا دسترسی پیدا کنند. به نوشته پولیتیکو نزدیک شدن به عضویت در اتحادیه اروپا دشوار است و پیگیری چنین سطح عمیقی از روابط، حقوق و تعهداتی را برای هر کشوری به همراه خواهد داشت.

پیشنهاد رئیس کمیسیون اروپا را می‌توان در بهترین شکل، دعوتی برای طراحی سازوکاری جدید جهت ایجاد روابطی عمیق‌تر میان اتحادیه اروپا و شرکای قابل‌اعتماد آن دانست؛ ترتیباتی که فراتر از توافق‌نامه تجارت آزاد است، الزامات سیاسی کمتری نسبت به عضویت کامل در اتحادیه اروپا دارد و بالقوه آن‌قدر گسترده است که حوزه‌هایی همچون تجارت، دفاع، انرژی، هوش مصنوعی، پژوهش و آموزش را در بر گیرد.

این فرایند احتمالاً نیازمند سال‌ها مذاکره خواهد بود؛ چرا که برخی کشورهای نامزد عضویت، مانند ترکیه، دهه‌هاست که مذاکره می‌کنند بی آن که به عضویت نزدیک شده باشند. نزدیک ترین الگوی موجود درباره عضو وابسته، منطقه اقتصادی اروپا (EEA) است که ۲۷ کشور اتحادیه اروپا را به سه عضو انجمن تجارت آزاد متشکل از کشورهای ایسلند، لیختن اشتاین وصل می‌کند و به این سه کشور اجازه دسترسی به بازار مشترک اتحادیه اروپا را می‌‎دهد.

منطقه اقتصادی اروپا همچنین حوزه‌های مختلفی را مانند رقابت، یارانه‌های دولتی، حفاظت از حقوق مصرف کنندگان، مقررات محیط زیستی، قوانین شرکتی، آموزشی و تحقیقاتی پوشش می‌دهد./آسیانیوز