روزنامه آسیا-کمال اطهاری، پژوهشگر اقتصاد سیاسی و توسعه با اشاره به محدود شدن امکان استفاده از سیاست‌های کوتاه‌مدت برای حل مشکلات اقتصادی کشور، اظهار کرد: «اقتصاد ایران در شرایطی قرار گرفته که تقریبا تمام ظرفیت‌های سیاست‌گذاری کوتاه‌مدت برای مدیریت مشکلات آن مصرف شده و دیگر نمی‌توان برای حل مسائل ساختاری اقتصاد به راهکارهای مقطعی تکیه کرد.»

به گزارش آسیا، وی با بیان این‌که کاهش فشار تورمی و جلوگیری از تحمیل هزینه‌های بیشتر به معیشت مردم، نیازمند توجه به ریشه‌های مشکلات اقتصادی است، گفت: «مسئله اقتصاد ایران را نمی‌توان صرفا در چارچوب تصمیم‌های کوتاه‌مدت بررسی کرد، زیرا بخشی از مشکلات کنونی، ریشه در جهت‌گیری‌هایی دارد که طی سال‌های گذشته مسیر تخصیص منابع و اولویت‌های توسعه کشور را تغییر داده‌اند.» اطهاری با انتقاد از این ایده که «لکوموتیو اقتصاد ایران مسکن است»، گفت: «در شرایطی که کشور می‌توانست از درآمدهای ارزی خود برای توسعه فناوری، تقویت تولید و ایجاد زیرساخت‌های اقتصاد دانش‌بنیان استفاده کند، مسکن به‌عنوان محور اصلی تحرک اقتصادی مطرح شد، درحالی‌که این انتخاب با نیازهای بلندمدت توسعه کشور هم‌خوانی نداشت.»

اطهاری در ادامه افزود: «ایران می‌توانست در سالهای برخورداری از درآمدهای ارزی قابل‌توجه، زیرساخت‌های لازم را برای جذب سرمایه‌گذاری فناورانه فراهم کند و منابع داخلی خود را نیز در همین مسیر به کار گیرد، اما جهت‌گیری اقتصادی آن دوره نتوانست این فرصت را به‌درستی مورد استفاده قرار دهد. به مرور تشدید تحریم‌ها، محدودیت‌های بیشتری را در مسیر دسترسی اقتصاد ایران به منابع مالی و فناوری خارجی ایجاد کرد. توسعه فناوری و تقویت ظرفیت‌های تولیدی می‌توانست به افزایش توان اقتصاد ایران برای مقابله با محدودیت‌های خارجی کمک کند، اما اولویت یافتن فعالیت‌های ملکی مانع از استفاده مناسب از بخشی از ظرفیت‌های موجود شد.» 

این پژوهشگر اقتصاد سیاسی و توسعه معتقد است: «هنگامی که سرمایه به‌جای تولید و نوآوری به سمت فعالیت‌های ملکی هدایت می‌شود، ظرفیت اقتصاد برای ایجاد مشاغل تخصصی و پایدار نیز محدود خواهد شد. در شرایطی که ایران از درآمدهای ارزی قابل‌توجهی برخوردار بود و امکان بیشتری برای جذب سرمایه و فناوری وجود داشت، می‌شد زیرساخت‌های لازم برای ورود کشور به اقتصاد دانش‌بنیان را فراهم کرد. توسعه فناوری با توانایی کشورها در کاهش هزینه دستیابی به قابلیت‌های پیشرفته مرتبط است. فناوری‌های پیشرفته تنها در حوزه نظامی کاربرد ندارند، بلکه در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرند.»

این پژوهشگر اقتصاد سیاسی همچنین درباره وابستگی اقتصاد تهران به درآمدهای نفتی مطرح توضیح داد: «وابستگی بالای فعالیت‌های اقتصادی به منابع حاصل از نفت، می‌تواند اقتصاد را در برابر تحریم‌ها آسیب‌پذیر کند. هنگامی که ظرفیت‌های تولیدی، فناورانه و درآمدزای مستقل از نفت به اندازه کافی توسعه نیافته باشند، محدود شدن درآمدهای ارزی می‌تواند فشار قابل‌توجهی بر فعالیت‌های اقتصادی و زندگی مردم وارد کند. مسئله اصلی تنها میزان منابع مالی در اختیار کشور نیست، بلکه چگونگی استفاده از این منابع و انتخاب بخش‌هایی است که بتوانند ارزش افزوده پایدار ایجاد کنند.»

وی در پایان سخنان عنوان کرد: «بر این اساس، توسعه اقتصادی زمانی امکان‌پذیر خواهد بود که سرمایه به‌جای تمرکز بر فعالیت‌های ملکی، به سمت ایجاد فناوری، افزایش بهره‌وری، تقویت تولید و توسعه فعالیت‌های دانش‌بنیان هدایت شود.»/آسیانیوز